
24 ülke 14 milyar ton karbondioksit azaltımı bildirdi
Birleşmiş Milletler iklim süreci kapsamında geliştirilen REDD+ mekanizması, 2025 yılı sonu itibarıyla yaklaşık 1.7 milyar hektarlık orman alanını kapsayacak şekilde faaliyetlerini sürdürüyor. Mekanizma, ormansızlaşmadan kaynaklanan emisyonların azaltılmasını ve ormanların sürdürülebilir yönetimini temel amaç olarak belirliyor.
REDD+ mekanizması nedir ve nasıl işler?
Ormansızlaşma ve Ormanların Bozulmasından Kaynaklanan Emisyonların Azaltılması anlamına gelen REDD+, gelişmekte olan ülkelerde orman kaybını ve buna bağlı emisyonları azaltmayı hedefleyen uluslararası bir sistemdir. İsminin sonundaki "+" ifadesi, mevcut karbon stoklarının korunmasının yanı sıra ormanların sürdürülebilir yönetimini ve artırılmasını da kapsamaktadır. 2013 yılında COP19 toplantısında kabul edilen Varsoşa REDD+ Çerçevesi (WFR), bu mekanizmanın finansman ve uygulama esaslarını belirlerken; sistem Paris Anlaşması'nın 5. Maddesinde de yasal yerini almıştır.
Ülkelerin emisyon azaltım raporları ne durumda?
BM İklim Değişikliği Sekreterliği'ne yapılan raporlar, mekanizmanın küresel ölçekteki etkisini rakamlarla ortaya koyuyor. Bugüne kadar faaliyetlerini raporlayan 67 gelişmekte olan ülkeden 24 tanesi, toplamda 14 milyar tonun üzerinde karbondioksit azaltımı gerçekleştirdiğini bildirdi. Bu miktar, ABD'nin 2022 yılındaki net sera gazı emisyonlarının yaklaşık 2.5 katına denk gelmektedir.
Sistem üç aşamalı bir süreçten oluşuyor
REDD+ uygulaması belirli bir metodolojiye dayanıyor. Süreç şu adımlarla ilerliyor:
- Ülkelerin ulusal stratejilerini hazırlayarak gerekli kapasiteyi oluşturması,
- Politika, teknoloji ve uygulama süreçlerinin devreye alınması,
- Sağlanan emisyon azaltımlarının ölçülmesi, raporlanması ve doğrulanması.
Doğrulanmış sonuçlar, ilgili ülkelerin "sonuç odaklı finansman" talebinde bulunabilmelerine olanak sağlıyor. İstanbul gibi metropollerin çevresindeki orman varlığı ve ekosistem dengesi, bu tür küresel mekanizmaların başarıyla uygulanmasına doğrudan bağlıdır.
Ancak uzmanlar, REDD+'ı sadece karbon tonları üzerinden değerlendirmenin eksik bir yaklaşım olacağını vurguluyor. Ormanların biyolojik çeşitlilik, su döngüsü ve milyonlarca insanın geçim kaynağı olduğu gerçeği, asıl meselenin ormanı bütünsel bir ekosistem ağı olarak ayakta tutmak olduğunu gösteriyor.
Yazar
Hakan Aydın, İstanbul siyasetini ve yerel yönetimleri yakından takip eden deneyimli muhabir. Belediye gündeminden şehir politikalarına kadar kente dair haberleri ilk elden aktarıyor.
Sıkça Sorulan Sorular
REDD+ mekanizmasının temel amacı nedir?+
REDD+, ormansızlaşmadan kaynaklanan karbon emisyonlarını azaltmayı, mevcut karbon stoklarını korumayı ve ormanların sürdürülebilir yönetimini sağlamayı amaçlayan Birleşmiş Milletler iklim süreci mekanizmasıdır.
Bugüne kadar ne kadar karbon azaltımı sağlandı?+
BM İklim Değişikliği Sekreterliği verilerine göre, 24 gelişmekte olan ülke toplamda 14 milyar tonun üzerinde karbondioksit azaltımı gerçekleştirdiğini raporlamıştır. Bu rakam ABD'nin 2022 emisyonlarının 2.5 katıdır.
REDD+ sisteminde hangi aşamalar takip ediliyor?+
Sistem üç ana aşamadan oluşur: Ülkelerin ulusal strateji ve kapasite oluşturması, politikaların ve teknolojilerin uygulanması, son olarak ise azaltılan emisyonların ölçülüp raporlanarak doğrulanması aşamasıdır.




