Yemen'de Hükümet ile Husiler Arasında Gerilim Tırmanıyor

Yemen'de uluslararası toplum tarafından tanınan Aden merkezli hükümet ile Husiler (Ensarullah Hareketi) arasında, başkent Sana Havalimanı'na inen bir İran uçağının tetiklediği kriz ve karşılıklı askeri hareketlilik nedeniyle gerilim yeniden tırmanışa geçti. Bu durum, Nisan 2022'den bu yana cephe hatlarında kısmi bir sakinliğin hakim olduğu ülkede, son yılların en şiddetli gerilimlerinden birine işaret ediyor.

Hükümetten "Ortak Cephe" Çağrısı ve İran Uçağı Krizi

Yemen resmi haber ajansı SABA'nın 9 Temmuz 2026 tarihli haberine göre, Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi, Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da üst düzey yetkililerle geniş kapsamlı bir toplantı gerçekleştirdi. Meclis Başkanı Sultan el-Berkani, Şura Meclisi Başkanı Ahmed Ubeyd bin Dagr ve İstişare ve Uzlaşı Heyeti Başkanı Muhammed el-Gaysi'nin katıldığı toplantıda, ülkedeki son gelişmeler masaya yatırıldı.

Toplantıda, İran Devrim Muhafızları Ordusu'na ait bir uçağın Sana Havalimanı'na inmesi, "Yemen'in egemenliğinin ihlali ile Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarının ve yaptırımlarının açık bir delinmesi" olarak nitelendirildi. Konsey Başkanı Alimi, mevcut sürecin en üst düzeyde ulusal uyum ve ortak bir duruş gerektirdiğini belirterek, "Devleti korumak, anayasa ve yasalar uyarınca tüm kurumların paylaştığı ortak bir sorumluluktur" ifadesini kullandı. Siyasi parti ve kurumsal liderler de Husi darbesine son verilmesi ve insani krizin bitirilmesi adına tüm ulusal güçleri "özgürlük mücadelesine" destek vermeye ve askeri güçlerin arkasında durmaya çağırdı.

Husilerden Genel Seferberlik İlanı ve Askeri Hareketlilik

Askeri hareketliliğin sürdüğü sahada, Yemen resmi televizyonunun aktardığına göre, ülkenin kuzeyindeki Cevf vilayetinde kabile mensupları, Husilere ait bir insansız hava aracını (İHA) düşürdü. "Metarih el-Kerame" olarak bilinen kabile silahlı güçlerinin konuşlandığı bölge üzerinde keşif uçuşu yaptığı belirlenen Husi İHA'sının, kabile üyelerinin açtığı ateş sonucu düşürüldüğü bildirildi.

Husilere bağlı SABA haber ajansının aktardığına göre ise çarşamba günü Saada, Haccah, Cevf, Dhamar, Marib ve Hudeyde vilayetlerinde geniş katılımlı silahlı gösteriler düzenlendi. Gösterilerde, "ulusal bağımsızlık ve dış egemenlikten kurtulma savaşı" adı altında genel seferberlik ilan edildiği duyuruldu. Hudeyde vilayetine bağlı Beyt el-Fakih ilçesinde toplanan ez-Zeranik kabilesi üyeleri, "ablukayı kırma ve agresif eylemlere son verme" iddiasıyla cephelere gitme sözü verdi. Gösterilere katılan Husilerin sözde Ulaştırma ve Kamu Altyapı Bakanı Muhammed Kuhaym ile Husi yönetimindeki Hudeyde Valisi Abdullah Atifi, kabileleri Husilerin lideri Abdulmelik el-Husi'nin talimatları doğrultusunda cephe hatlarına akmaya çağırdı.

Gerilimin Perde Arkası ve Uluslararası Tepkiler

Yemen'deki gerilim, Husilerin, Sana Havalimanı'na inmeye çalışan bir İran sivil uçağını engellemek isteyen Suudi Arabistan savaş uçaklarına "karşılık verdiklerini" açıklamasıyla başladı. Husiler, Suudi Arabistan'daki havalimanlarını ve stratejik tesisleri hedef alma tehdidinde bulundu. Bu tehditlerin ardından Suudi Arabistan öncülüğündeki Koalisyon Güçleri, Krallık'ın güvenliğini veya Yemen'in egemenliğini hedef alacak her türlü girişime "benzeri görülmemiş bir kararlılık ve güçle" yanıt verileceğini ilan etti.

Koalisyon Sözcüsü Turki el-Maliki, Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik tehditlerinin, "kendi iç krizlerini örtbas etme ve Yemen halkına yönelik ihlallerinden dikkatleri başka yöne çekme çabası" olduğunu savundu. Yemen medyasına göre, söz konusu uçuş Sana Havalimanı'na yaklaşık 10 yıldır yapılan ilk açık İran uçuşu olma özelliğini taşıyor. Tahran yönetiminden ise konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

Yemen Krizi: 2014'ten Bugüne

Yemen'de Eylül 2014'ten bu yana İran destekli Husiler, başkent Sana ve bazı bölgelerin kontrolünü elinde bulunduruyor. Suudi Arabistan öncülüğündeki Koalisyon Güçleri ise Mart 2015'ten bu yana meşru Yemen hükümetine askeri destek sağlıyor. Dünyanın en büyük insani krizlerinden birinin yaşandığı ülkede, Birleşmiş Milletler arabuluculuğundaki barış çabaları henüz kalıcı bir sonuç vermiş değil. İstanbul'dan da takip edilen bu bölgesel kriz, küresel istikrarsızlık açısından önemli bir gündem maddesi olmaya devam ediyor.