CHP raporu: Bütçe mayısta 298,2 milyar lira açık verdi

CHP TBMM Grubu’nun hazırladığı Ekonomi Raporu, Türkiye’deki yurttaşların finansal borç yükünün kritik bir eşiği aştığını ortaya koydu. Rapora göre, bankalar ve finans kuruluşlarına olan bireysel kredi ve kredi kartı borçları, varlık yönetim şirketlerine olan borçlarla birlikte ilk kez 7 trilyon lira sınırını geçti. İstanbul’da yaşayan milyonlarca vatandaşı da yakından ilgilendiren bu tablo, artan borçlanma ve zorlaşan ekonomik koşulların bir yansıması olarak değerlendiriliyor.

Yurttaşın toplam finansal borcu ne kadar oldu?

CHP raporunda yer alan Merkez Bankası verilerine göre, yurttaşların bankalar ve finans kuruluşlarına olan bireysel kredi ve kredi kartı borçları, 5-12 Haziran 2026 haftasında 97,7 milyar lira daha artarak 6 trilyon 896 milyar liraya yükseldi. Varlık yönetim şirketlerine olan 132 milyar liralık borç da eklendiğinde, yurttaşların toplam finansal borcu 7 trilyon 1 milyar lirayı buldu. Bu rakam, Türkiye tarihinde ilk kez 7 trilyon lira sınırının aşıldığına işaret ediyor.

Merkez Bankası rezervlerinde ‘butlan’ etkisi

Raporda dikkat çeken bir diğer başlık ise Merkez Bankası’nın döviz rezervlerindeki sert düşüş oldu. 15 Mayıs 2026’da 168,8 milyar dolar seviyesinde bulunan döviz rezervi, “butlan” (mutlak butlan) kararını izleyen iki haftada 9 milyar dolar azalarak 5 Haziran haftasında 159,4 milyar dolara indi. Rezerv, 5-12 Haziran haftasında ise 7,3 milyar dolar daha kaybederek 152 milyar dolara geriledi. Böylece “butlan” kararından sonraki üç haftalık dönemde rezervlerde toplam 17 milyar dolarlık bir azalma yaşandı.

Bütçe dengesi mayısta nasıl etkilendi?

CHP raporu, 2025 yılında uygulanmayan dördüncü geçici vergi döneminin yeniden yürürlüğe girmesiyle nisan-mayıs aylarında tahsil edilmesi gereken vergi gelirlerinin şubat-mart aylarında toplandığını belirtti. Bu durum yılın ilk dört ayında bütçe açığının “küçüldüğü” izlenimi yaratırken, mayıs ayıyla birlikte erken tahsilatın etkisi ortadan kalktı. Geçen yıl mayıs ayında 235,2 milyar lira fazla verilen bütçe, bu yılın aynı döneminde 298,2 milyar lira açık verdi. Faiz dışı bütçedeki 346 milyar liralık fazla ise 169 milyar liralık açığa dönüştü.

İcra dosyaları ve tarımsal girdi fiyatları

Raporda ayrıca icra dairelerine 1 Ocak-20 Haziran 2026 tarihleri arasında UYAP üzerinden gelen yeni dosya sayısının, 2025’in aynı dönemine göre yüzde 0,3 oranında (13 bin adet) artarak 4 milyon 724 bine ulaştığı kaydedildi. Tarımsal girdi fiyatları ise gübre, ilaç ve enerji maliyetlerindeki yüksek artışlar nedeniyle nisanda bir önceki aya göre yüzde 5,6 oranında yükseldi. Nisan itibarıyla son bir yıllık artış ise yüzde 39’a ulaştı.

CHP raporunda ayrıca Türkiye’nin uluslararası yatırım açığının nisanda 21,1 milyar dolar artarak Mart 2018’den sonra ilk kez 400 milyar dolar sınırını aştığı ve 402,3 milyar dolara yükseldiği belirtildi. Bir yıl içinde geri ödenmesi gereken k