Sinema bütçesi için kritik karar: DÖSİMM vurgusu yapıldı

Sinema Genel Müdürü Birol Güven, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki görüşmelerde Türkiye'deki sinema sektörünün içinde bulunduğu kritik durumu açıkladı; pandemi öncesinde 77 milyon olan yıllık bilet satışlarının 2025 yılında 29.7 milyona kadar düştüğünü belirtti.

Meclis'te görüşme süreci devam eden "torba teklif" kapsamında sinema sektörüne yönelik yeni düzenlemeler de gündemde yer alıyor. Sinema Genel Müdürü Birol Güven, sektörün mali zorluklar nedeniyle gerilediğini vurgulayarak, "İyi filmler üretimeediğimiz için bilet satamıyoruz. Sinema gerçekten çok zor durumda, çok kötüye gidiyor. Sinema gerçekten yoğun bakımda" ifadelerini kullandı.

Sinema bilet satışlarında büyük düşüş yaşanıyor

Türkiye'deki sinema izleyicisinin yerli film tercihlerinde de ciddi bir azalma gözlemleniyor. Güven, geçmişte Amerikan sinemasını yenen sayılı ülkelerden biri olduklarını ve seyircinin bilet satışlarının yüzde 60 oranında Türk filmlerine gittiğini, ancak şu anda bu oranın yüzde 40'a düştüğünü açıkladı. Türkiye'deki ortalama bilet fiyatlarının yabancı filmlerde 250 lira, yerli filmlerde ise 212 lira seviyesinde olduğunu belirten Güven, çarşamba günleri düzenlenen sinema günü kapsamında biletlerin 140 liradan satıldığını kaydetti.

Destek bütçeleri arasındaki uçurum dikkat çekiyor

Sinema sektörünün ihtiyaç duyduğu bütçe ile mevcut imkanlar arasındaki fark, Güven tarafından çarpıcı rakamlarla ortaya konuldu. Sinema destekleri konusunda Fransa ve Yunanistan örneklerini veren Güven, şu verileri paylaştı:

• Fransa'nın 2023 yılında sinema desteklerine ayırdığı bütçe: 720 milyon euro
• Yunanistan'ın sinema desteklerine ayırdığı bütçe: 79 milyon euro
• Türkiye'nin 2023 yılında sinema desteklerine ayırdığı bütçe: 5 milyon euro

Güven, yüksek maliyetler ve paranın geri gelmeme ihtimali nedeniyle yapımcıların ve yıldız oyuncuların beyaz perdeden kaçtığını ifade etti.

Torba teklif sinema sektörüne ne getirecek?

Gelecek hafta TBMM Genel Kurulu'nda görüşülecek olan torba teklife göre, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen bazı işlemlerden ücret alınması ve bu gelirlerin bakanlık döner sermaye işletmesi (DÖSİMM) hesabına aktarılması planlanıyor. Bu düzenlemeyle 2026 yılı için yaklaşık 635 milyon TL gelir elde edilmesi hedefleniyor.

Ayrıca, "koşullu erişim sağlayan medya hizmet sağlayıcı kuruluşlar" ile "internet platform işletmecileri"nin bir önceki yıl elde ettikleri yıllık net satış tutarlarının yüzde ikisinin, sinema desteklerinde kullanılmak üzere bakanlık hesabına yatırılması öngörülüyor. Bu kalemden de yıllık 417.1 milyon TL ilave gelir sağlanması bekleniyor.

Sinemanın kurtuluşu için paranın DÖSİMM hesabına gelmesinin önemine değinen Güven, "Eğer genel bütçeye yazılırsa bu parayı ancak 2028 yılında kullanabiliyoruz. DÖSİMM'e gelirse 2027 yılında kullanabiliyoruz. 2028'de gelirse sinemanın o kadar zamanı olduğunu düşünmüyorum" diyerek acil destek çağrısında bulundu.

İstanbul ve çevresindeki sinema salonları da bu maliyet artışlarından ve bilet satışlarındaki düşüşten doğrudan etkilenen işletmeler arasında yer alıyor.