Özdemir İnce'den Erdoğan'ın tarih açıklamasına sert yanıt
Köşe yazarı Özdemir İnce, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 14 Temmuz 2026 tarihli Hürriyet gazetesinde yer alan ve Türkiye Cumhuriyeti'ni Osmanlı Devleti'nin bir halkası olarak tanımlayan açıklamalarına yönelik tarihi verilerle yanıt verdi. İnce, Türkiye Cumhuriyeti'nin bir devamlılık değil, adında "Türk" kelimesi geçen ilk bağımsız Türk devleti olduğunu savundu.
Erdoğan'ın 'Tarihin Halkası' iddiasına tarihsel itiraz
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Beştepe'deki kabine toplantısı sonrası yaptığı açıklamada, Türkiye Cumhuriyeti'ni "mazisi şanla, şerefle dolu binlerce yıllık devletler silsilemizin halkası" olarak nitelendirmişti. NATO liderler zirvesinde Mehter Takımı ve Yeniçeri Ocağı muhafız alayının sergilenmesini tarihsel bir miras olarak sunmuştu. Ancak Özdemir İnce, bu terminolojinin hatalı olduğunu belirterek, Türkiye Cumhuriyeti'nin herhangi bir yapının halkası olmadığını, aksine "Türklerin ülkesi" anlamına gelen "Türkiye" ismini taşıyan ilk Türk devleti olduğunu vurguladı.
16 Büyük Türk Devleti ve isim benzerliği gerçeği
İnce, tarihi süreçteki büyük devletlerin isimlerini analiz ederek önemli bir ayrım yaptı. Cumhurbaşkanlığı forsunda simgelenen 16 büyük Türk devletinden hiçbirinin adında doğrudan "Türk" kelimesi geçmediğini belirten yazar, şu listeyi paylaştı:
- Büyük Hun İmparatorluğu (MÖ 204 - MS 216)
- Batı Hun İmparatorluğu (M. Ö. 48 - MS 216)
- Avrupa Hun İmparparluğu (375 - 469)
- Akhun İmparatorluğu (420 - 567)
- Göktürk Kağanlığı (552 - 745)
- Avar Kağanlığı (562 - 823)
- Hazar Kağanlığı (651 - 983)
- Uygur Kağanlığı (744 - 840)
- Karahanlılar (840 - 1212)
- Gazneliler (963 - 1186)
- Büyük Selçuklu İmparatorluğu (1037 - 1194)
- Harzemşahlar (1097 - 1231)
- Altın Orda Devleti (1236 - 1502)
- Timur İmparatorluğu (1370 - 1507)
- Babür İmparatorluğu (1526 - 1858)
- Osmanlı İmparatorluğu (1299 - 1922)
İnce, bu devletlerin kurucu aile veya şahıs isimlerini taşıdığını, Türkiye Cumhuriyeti'nin ise doğrudan milletin ismini devlet ismi olarak benimsediğini ifade etti. İstanbul ve çevresindeki tarihi mirasın korunması tartışmalarında bu ayrım, kimlik bilinci açısından kritik bir önem taşıyor.
Osmanlı Devleti'nin sonu ve Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşu
Haberde yer alan analizde, Mondros Ateşkes Antlaşması ile Osmanlı Devleti'nin fiilen sona erdiği hatırlatıldı. İnce, antlaşmanın 7. Ve 24. Maddelerinin Anadolu'nun işgaline yol açtığını, vatanı savunanların Osmanlı askerinden ziyade Mustafa Kemal Paşa komutasındaki Kuvayı Milliye birlikleri olduğunu belirtti. Ayrıca Marco Polo'nun 1271-1295 yılları arasındaki notlarına atıfta bulunarak, Anadolu topraklarının tarihsel olarak "Türkiye" şeklinde anıldığını hatırlattı.
Günümüzde ise Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan gibi bağımsız devletler Türk Devletleri Teşkilatı çatısı altında bir araya gelmiş durumdadır.
Yazar
İstanbul sokaklarının nabzını tutan Elif Polat, mahalle hikâyelerinden vatandaşın günlük yaşamına kadar şehrin insanına dokunan haberleri yazıyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Türkiye Cumhuriyeti'nin Osmanlı Devleti ile olan bağı nedir?+
Köşe yazarı Özdemir İnce'ye göre, Türkiye Cumhuriyeti bir devamlılık değil; adında "Türk" ibaresi bulunan ilk Türk devletidir. Osmanlı Devleti ise Mondros Ateşkes Antlaşması ile fiilen sona ermiş bir imparatorluktur.
Büyük Türk devletlerinin isimlerinde neden "Türk" kelimesi geçmez?+
Tarihteki büyük Türk devletleri (Selçuklu, Hun, Göktürk vb.) genellikle kurucu hanedan veya liderlerin isimleriyle anılmıştır. Türkiye Cumhuriyeti ise doğrudan milletin ismini taşıyan özgün bir yapı olarak öne çıkar.
Marco Polo Anadolu hakkında ne demiştir?+
1271-1295 yılları arasında İpek Yolu üzerinden Anadolu'yu dolaşan Marco Polo, bu bölgeye "Türkiye" ve burada yaşayan Müslüman halka ise "Türk" ismini vermiştir.
