İstanbul'u da Etkileyen Yerel Yönetim Haritası Değişti

31 Mart 2024 yerel seçimlerinin ardından Türkiye genelinde ve İstanbul'da yerel yönetim haritası, önemli değişimlere sahne oldu. Seçim sonuçlarına göre ikinci parti konumunda olan AKP, transferler, kayyım atamaları ve belediye meclisi kararlarıyla yaklaşık 3 milyon seçmenin oy verdiği belediyelerin yönetimini sandık kurulmadan devraldı. Bu süreçte toplam 84 belediye başkanı parti değiştirdi ve çeşitli yargı süreçleri işletildi.

84 Belediye Başkanı Parti Değiştirdi, 1.8 Milyon Oy AKP'ye Geçti

31 Mart seçimlerinden bu yana toplam 84 belediye başkanı AKP saflarına katıldı. Bu transferler, farklı partilerden ve bağımsız adaylardan AKP'ye geçişlerle gerçekleşti. Cumhuriyet gazetesinin aktardığı verilere göre, CHP'den 21, Yeniden Refah Partisi'nden 29, İYİ Parti'den 8, DEVA Partisi'nden 2, Demokrat Parti'den 2, Saadet Partisi'nden 2 belediye başkanı ile 15 bağımsız belediye başkanı AKP rozeti taktı. Bu geçişler sonucunda, seçim günü farklı siyasi tercihler yapan 1 milyon 858 bin 8 seçmenin oyu temsil ettiği belediyeler, herhangi bir seçim yapılmaksızın AKP yönetimine geçmiş oldu.

Transfer edilen belediyelerin temsil ettiği oyların büyük bölümünü CHP oluşturdu. CHP'den geçen belediyeler 1 milyon 32 bin 622 oyu temsil ederken, Yeniden Refah Partisi'nden gelen belediyeler 682 bin 941, İYİ Parti'den gelenler 77 bin 846, bağımsız belediyeler 59 bin 728, Demokrat Parti 2 bin 379, Saadet Partisi bin 383 ve DEVA Partisi bin 109 oyla bu tabloya eklendi.

Yargı Süreçleri ve Kayyım Atamalarıyla Yönetim Değişiklikleri

Parti değiştirmeyen bazı belediyeler ise yargı süreçleriyle karşı karşıya kaldı. Seçimlerden sonra 36 belediye başkanı ve bir belediye başkanvekili hakkında tutuklama kararı verildiği belirtildi. Hakkında işlem yapılan isimlerin 35'i muhalefet partilerinden seçilen belediye başkanları olurken, yalnızca bir AKP'li belediye başkanı bu kapsamda görevden alındı. Soruşturmaların odağında özellikle CHP'li belediyeler yer aldı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin yanı sıra Esenyurt, Beşiktaş, Beykoz, Beylikdüzü, Şişli, Büyükçekmece, Avcılar, Gaziosmanpaşa, Şile, Beyoğlu, Bayrampaşa, Ataşehir, Silivri ve Adalar belediyelerinde yargı süreçleri işletildi.

Toplam beş belediyeye kayyım atandı. DEM Partili Hakkari, Akdeniz ve Kağızman belediyelerinde terör soruşturmaları gerekçe gösterilerek belediye başkanları görevden alınırken, CHP yönetimindeki Esenyurt ve Şişli belediyelerine de aynı gerekçeyle kayyım atandı. Kayyım atanmayan belediyelerde ise belediye meclisleri yeni başkanvekillerini seçti. Bu yöntemle Beykoz, Gaziosmanpaşa, Bursa Büyükşehir, Akçakoca ve Bayrampaşa belediyelerinin yönetimi AKP'ye geçti. Bu beş belediye, toplam 1 milyon 116 bin 560 oyun temsil edildiği yerel yönetimlerdi. Özellikle İstanbul'daki bu değişimler, şehirdeki siyasi dengeleri etkileyen önemli gelişmeler olarak kaydedildi.

Yaklaşık 3 Milyon Seçmenin Oyu Sandıksız El Değiştirdi

84 belediye başkanının transferiyle AKP'ye geçen 1 milyon 858 bin 8 oy ile belediye meclisi kararları sonucu yönetimi değişen belediyelerin temsil ettiği 1 milyon 116 bin 560 oy birlikte değerlendirildiğinde, ortaya dikkat çekici bir tablo çıkıyor. Buna göre AKP, 31 Mart seçimlerinden sonra toplam 2 milyon 974 bin 568 oyun temsil ettiği belediyeleri, seçmen yeniden sandığa gitmeden yönetmeye başladı. Bu oyların 2 milyon 149 bin 182'si CHP, 682 bin 941'i Yeniden Refah Partisi, 77 bin 846'sı İYİ Parti, 59 bin 728'i bağımsız adayların, kalan kısmı ise Demokrat Parti, Saadet Partisi ve DEVA Partisi seçmenlerine ait.

31 Mart gecesi ortaya çıkan tabloya göre seçmen AKP'yi ilk kez ikinci parti konumuna düşürmüş, yerel yönetimlerde yeni bir siyasi denge kurmuştu. Aradan geçen süreçte ise transferler, kayyım uygulamaları, tutuklamalar ve belediye meclisi kararlarıyla sandığın ortaya çıkardığı yerel yönetim haritası önemli ölçüde değişti. Sandık aynı kaldı, seçmen yeniden oy kullanmadı ancak yaklaşık 3 milyon oyun temsil ettiği belediyelerin yönetimi el değiştirdi. Bu durum, İstanbul gibi büyükşehirlerde de siyasi tartışmaları beraberinde getirdi.