IQ Money operasyonu: Sahte sermaye ve devasa para trafiği

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından IQ Money Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para AŞ hakkında hazırlanan iddianame, 155 milyar lirayı aşan şüpheli işlem hacmi ve sahte sermaye yapısıyla büyük bir finansal skandalı ortaya koydu. İddianamedeki verilere göre, şirketin faaliyet izni iptal edilmesine rağmen iki buçuk aylık sürede EFT ve FAST üzerinden 1.4 milyar lira tutarında 841 bin işlem gerçekleştirildiği belirlendi.

Sermaye yapısında sahte beyan ve gizli ortaklık iddiaları

İddianamede yer alan bilirkişi tespitleri, şirketin kuruluş aşamasındaki sermaye yapısına dair ciddi usulsüzlükleri belgeledi. KPMG gibi denetim şirketlerinin ve yeminli mali müşavir raporlarının, 6 milyon TL tutarındaki başlangıç sermayesinin tek pay sahibi Ferkan Çelik tarafından nakden ödendiğini belirttiği ancak Merkez Bankası denetim raporlarının gerçeğin farklı olduğunu gösterdiği kaydedildi. Banka kayıtlarına göre, sermaye olarak gösterilen tutarın tek seferde yatırılmadığı, 1.5 milyon lirayı aşmayan tutarların kısa süreler içinde art arda yatırılıp çekildiği ve 28 Kasım 2019 itibarıyla hesapta bakiye dahi kalmadığı tespit edildi.

Dosyada ayrıca sermaye muvazaası (danışıklı işlem) iddiaları da yer alıyor. Resmi belgelerde sermayenin tamamının Ferkan Çelik’e ait olduğu yazılırken, banka kayıtlarında 3 milyon 3ara 300 bin liralık kısmın Nuran Duran ve Mustafa Duran tarafından ödendiği saptandı. Şirketin yönetim kurulu başkanlığına getirilen Mustafa Duran ile şirket arasında başlangıçta hiçbir bağ bulunmadığı beyan edilmesine rağmen, yaklaşık bir yıl sekiz ay sonra bu atamanın yapıldığı belirtildi. Ayrıca Duran’ın özgeçmişindeki “London School of Economics” eğitimine dair belgelerin de ibraz edilemediği vurgulandı.

155 milyar liralık devasa para trafiği ve "shell merchant" yapısı

Savcılık tarafından yürütülen soruşturmada, IQ Money’nin kullandığı POS cihazları üzerinden dönen hacim dikkat çekici boyutlara ulaştı. Analiz kapsamında sadece 23 kişi ve şirketin gerçekleştirdiği toplam işlem hacmi yaklaşık 124 milyar lira olarak hesaplandı. Bozkurtlar E-Ticaret ve Rosemoon E-Ticaret şirketlerinin iki buçuk ayda gerçekleştirdiği 14 milyar lirayı aşkın işlem de eklendiğinde, toplam rakam 155 milyar lirayı geçti. Bu süreçte Bekir Ilgın hesabında sadece 6 günlük sürede 37 milyon TL giriş-çıkış saptanırken, Universal Yazılım hesaplarında ise 70-74 milyon TL’lik bakiye bırakmayan "geçiş hesabı" hareketleri görüldü.

Şirket varlıklarının yurt dışına çıkarılması ve taşınmaz usulsüzlüğü

TMSF’nin kayyımlık döneminde hazırladığı raporlar, şirketin içini boşaltma yöntemlerini de gözler önüne serdi. İddianamede, şirketin İstanbul Fatih’teki bir taşınmazı 60 milyon liraya satın aldığı, ancak taşınmazın emlak vergi değerinin 3.5 milyon lira, piyasa değerinin ise yaklaşık 3.1 milyon lira olduğu belirtildi. Bu yöntemle işletmeden yaklaşık 56 milyon lira çekildiği ileri sürüldü. Ayrıca Odin Fintech üzerinden Almanya’daki şirketlere yapılan satış sözleşmeleriyle suç gelirlerinin yurt dışına çıkarıldığı öne sürüldü.

İstanbul'daki finansal hareketliliğin merkezinde yer alan bu skandal, Ziraat Bankası, Akbank, Şekerbank, QNB ve VakıfBank gibi birçok bankanın benzer gerekçelerle ticari ilişkilerini sonlandırmasına neden oldu. Söz konusu yapının uluslararası literatürde "shell merchant" (kabuk işyeri) olarak adlandırılan özellikler taşıdığı belirtildi.