Giresun ve Ordu'da gözler TMO'da: 30 mu yoksa 250 lira mı?

Toprak Mahsülleri Ofisi (TMO), 2026 yılı yaş fındık alım fiyatlarını önümüzdeki günlerde açıklayacak; Karadenizli üreticiler ise artan maliyetler sebebiyle taban fiyatın en az 300 lira olmasını bekliyor.

Karadeniz bölgesinde yaklaşık 450 bin ailenin geçim kaynağı olan fındık üretiminde, 2026 sezonu öncesi belirsizlik sürüyor. Üreticiler, artan girdi maliyetleri karşısında alın terlerinin karşılığlık bulması için fiyatın yükselmesi gerektiğini savunurken, uzmanlar serbest piyasada fiyatların düşük kalabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.

Üretici maliyetlerin karşılanmasını istiyor

Altınordu Ziraat Odası Başkanı Atakan Akça, fındığın ülke ekonomisine her yıl ortalama 2.5 milyar dolar döviz girdisi sağladığını hatırlatarak, üreticinin zor durumda olduğunu belirtti. Akça, "450 bin ailenin geçim kaynağı olan ve ülke ekonomisine her yıl ortalama 2.5 milyar dolar döviz girdisi sağlayan fındıkta üreticilerimiz, artan üretim maliyetleri karşısında alın terinin karşılığını almalı. 2025 ürünü fındığın kilogram maliyeti yaklaşık 227 liraydı. Taban 300 lira altına düşmemeli" dedi.

Geçtiğimiz yılın fiyatları incelendiğinde, Giresun kalite kabuklu fındık alım fiyatı 200 lira, Levant 195 lira ve Sivri kalite kabuklu fındık alım fiyatının 190 lira olduğu görülüyor. İstanbul ve çevresindeki ticaret ağlarını da doğrudan etkileyen bu fiyat hareketliliği, bölgedeki ekonomik dengeleri de şekillendiriyor.

Fiyat tahminleri ve piyasa riskleri neler?

Giresun Ticaret Borsası eski Tescil Müdürü Ruhi Yılmaz'ın tahminlerine göre, taban fiyat 250 lira seviyesinde belirlenebilir. Yılmaz, serbest piyasadaki fiyatların ise 200 lira altında kalabileceğini öngörüyor. Piyasadaki durumu değerlendiren Yılmaz, şu ifadeleri kullandı:

"O da 200 lira altında kalacak gibi. Üreticiler maliyet artışları altında ezilirken tüccar da finansman sıkıntısında. Her iki kesim de bu sezonu zor geçirecek gibi. Piyasada istikrar sadece TMO alım politikasına bağlı. Ürün alım kriterleri biraz esnetilmeli çünkü bu sezon kokarca zararı nedeniyle kalite sorunu yaşanabilir ve TMO’dan dönen fındıklar piyasada çok düşük fiyatlarla satılır."

Bölgesel maliyet farkına dikkat çekildi

Ziraat Mühendisleri Odası Giresun İl Temsilcisi Rıfkı Karabulut ise coğrafi şartların maliyet üzerindeki etkisine vurgu yaptı. Giresun, Trabzon ve Ordu illerindeki üretim süreçlerinin; Samsun, Sakaryas ve Düzce gibi bölgelere kıyasla daha zorlu olduğunu belirten Karabulut, "Yöremize yüzde 10’luk maliyet farkı eklenmeli. Buranın tek geçim kaynağı fındık" açıklamasında bulundu.