Bakan Tekin’den okullaşma düşüşüne 4+4+4 sistemi açıklaması

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, 2024-2025 eğitim öğretim yılında ortaöğretim net okullaşma oranının yüzde 91.7’den yüzde 82.9’a gerilemesini, kamuoyunda 4+4+4 sistemi olarak bilinen düzenlemeye bağladı. CHP Bolu Milletvekili Türker Ateş’in yazılı soru önergesine yanıt veren Bakan Tekin, bu düşüşün istatistiksel bir değişim olduğunu ve öğrencilerin tamamının eğitim sistemi dışına çıktığı şeklinde yorumlanmaması gerektiğini savundu. İstanbul gibi büyükşehirlerde eğitime erişim maliyetlerinin arttığı bir dönemde, bu açıklama eğitim camiasında tartışma yarattı.

Okullaşma oranı neden düştü? Bakan Tekin’in gerekçesi ne?

CHP Bolu Milletvekili Türker Ateş, Türkiye’de son yıllarda derinleşen ekonomik krizin eğitim sistemini sarstığını belirterek Bakan Tekin’e sorular yöneltti. Ateş, resmi istatistiklere göre 2022-2023 döneminden 2024-2025 dönemine gelindiğinde ortaöğretim (9-12. Sınıf) seviyesinde okullaşma oranının yüzde 91.7’den yüzde 82.9’a gerileyerek yaklaşık 9 puanlık bir düşüş kaydettiğine dikkat çekti. Ateş, “Bu durum yüz binlerce çocuğun eğitim sisteminin dışına çıktığını göstermektedir. Benzer şekilde ortaokul seviyesinde de belirgin bir azalış söz konusudur” ifadelerini kullandı.

Bakan Tekin ise yanıtında düşüşü kabul ederken farklı bir gerekçe sundu. Tekin, “2024-2025 eğitim öğretim yılında ortaöğretim net okullaşma oranında görülen azalmanın temel nedeni, 2012-2013 eğitim öğretim yılında ilkokula erken başlayan 2007 doğumlu öğrencilerin bir bölümünün beklenen şekilde 2023-2024 eğitim öğretim yılında ortaöğretimden mezun olmasıyla ilişkilidir” dedi. Bu öğrencilerin 2024-2025’te ortaöğretimde yer almamasına rağmen, uluslararası tanım gereği 14-17 yaş grubu teorik çağ nüfusu içinde sayıldığını belirten Tekin, “Özellikle 17 yaş grubunda görülen azalma ortaöğretim net okullaşma oranını aşağı çekmiştir. 14, 15 ve 16 yaş gruplarında ise okullaşma oranları önceki yıllarla büyük ölçüde benzer düzeyde kalmıştır” diye ekledi.

Ekonomik maliyetler mi, sistem mi? İstanbul’daki etkileri ne?

CHP’li Ateş, önergesinde eğitimden kopan öğrencilerin ne kadarının kayıt dışı istihdama (çocuk işçiliği) yöneldiğini de sordu. Ateş ayrıca, servis ücretleri, yemek giderleri, kırtasiye ve giyim gibi ekonomik maliyetlerin okullaşma oranlarındaki düşüşteki etkisini sorguladı. Özellikle İstanbul gibi metropollerde bu maliyetlerin aile bütçesine ciddi yük getirdiği biliniyor. Bakan Tekin ise bu konuda, “Okullaşma oranındaki istatistiksel değişimden hareketle belirli bir öğrenci grubunun kayıt dışı istihdama yöneldiği yönünde doğrudan ve tek başına bakanlığımız istatistiklerinden sonuç çıkarılması mümkün değildir” değerlendirmesinde bulundu.

Bakan Tekin, ortaöğretim çağındaki öğrencilerin eğitime er